Previous Page  14 / 56 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 14 / 56 Next Page
Page Background

BEVALTRAUMA

14

NATAAL

.nl

verpleegkundige zei ‘je bedoelt vast iets anders...’

Ze luisterde pas toen ik keihard riep: ‘Néé, ik bedoel

ik dat zo moet persen!’ Toen werd in alle stress de

verloskundige gehaald, die ik eerder nog niet gezien

had, en bleek ik al bijna volledige ontsluiting te

hebben.’

Op volle zee

Controleverlies, angst voor de gezondheid van de

baby, pijn, gebrekkige communicatie en uitleg

werden door de deelnemende vrouwen het vaakst

genoemd als oorzaak van hun nare ervaring. Het

woord ‘controle’ roept in deze context vaak

verwarring op, want als er iets oncontroleerbaar is,

is het wel een bevalling. ‘Een trauma ontstaat vaak

door een discrepantie tussen wens en realiteit,

maar dat betekent niet dat een vrouw dus maar

beter geen wensen of verwachtingen moet

hebben’, zegt Stramrood. ‘Wel helpt het als

vrouwen zich beter voorbereiden op reële scena-

rio’s. ‘Misschien is het beter om te spreken van

‘regie’ in plaats van ‘controle’. Vergelijk het met een

schipper op volle zee. Hij zal moeten meedeinen

met de onvoorspelbare golven en moet zijn plan

aanpassen als het weer ineens omslaat. Maar hij is

wel op elk moment degene die de beslissing maakt

over hóe hij dat doet. Zo zou het tijdens een

bevalling ook horen te gaan: hoe een bevalling

verloopt, weten we nooit vooraf, maar de vrouw

moet ten alle tijden het gevoel houden dat zij aan

het roer staat.’

Wat te doen na een ‘nee’?

Volgens Stramrood is er onder geboortezorgprofes-

sionals steeds meer besef over hoe belangrijk

communicatie is, maar verschilt het enorm per

situatie wat er met dat besef gedáán wordt. ‘Je

kunt wel netjes vragen of je mag toucheren, maar

wat doe je als een vrouw nee zegt? Doe je het dan

niet alsnog? Niet iedereen weet daar adequaat mee

om te gaan. Mijn beeld is dat informed consent –

het expliciet toestemming geven voor een medi-

sche handeling – bij de meesten wel in het systeem

zit. Wat mensen minder beseffen, is dat als je vaker

toestemming vraagt, je ook vaker nee te horen

krijgt. Informed refusal – weloverwogen nee zeggen

– roept echter heel veel weerstand op. Dat snap ik

als zorgverlener heel goed, ik denk ook weleens;

‘Ja, hallo, ík ken de data, heb de ervaring, weet

waarover ik het heb’. Maar het is háár lijf, zij is de

baas. Als je na een weigering tóch de handeling

uitvoert, kan dat nog traumatischer zijn dan als je

zonder iets te vragen de interventie had uitgevoerd.

En dat laatste mag juridisch gewoon niet.’ Hoe dan

wel? Stramrood: ‘Het is je taak als zorgverlener om

erachter te komen wat er achter die nee zit. Is dat

angst? Misinformatie? Verschil in risicoperceptie?

Een levensvisie? Zodra je daar achter bent, kan je

beter met elkaar in gesprek. Dat is niet zo eenvou-

dig als je de vrouw niet kent, en in de tweede lijn is

dat vaak het geval. Dan is het fijn als er een partner,

eerstelijns verloskundige of doula is die kan

uitleggen wat de vrouw belangrijk vindt en wat ze

nodig heeft om zich veilig te voelen. Blijft ze

ondanks rustige uitleg van risico’s bij haar weige-

ring, dan heb je je daarbij neer te leggen. Maar dat

komt echt niet vaak voor.’

'Weloverwogen nee zeggen

roept veel weerstand op'